Overzicht

Overview

In Europe, Dutch is the mother tongue of 17 million people in the Netherlands and 6 million people in Belgium. In the South American state of Suriname there are 450.000 Dutch-speaking people. Additionally, Dutch is spoken on some of the Caribbean Islands. It follows that there are an estimated 23 million people worldwide who speak Dutch as their mother tongue. What's more is that there are a lot of people learning Dutch all over the world. Often these people will be taught a certain kind of Dutch, the variety spoken by the teacher. Where is your teacher from, the Netherlands, Belgium or Suriname? Do you buy patat in the patatkraam or do you get your frieten at the frituur? Maybe you have already heard different kinds of Dutch on TV or on vacation.

Jessica (video) relates: “In the beginning I thought that Surinamese Dutch was crazy”. Jessica is from Belgium. She is doing a placement in Paramaribo, the capital of Suriname.

 

In Europa is het Nederlands de taal van 17 miljoen mensen in Nederland en van 6 miljoen mensen in België. In Suriname, in Zuid-Amerika, spreken 450 000 mensen Nederlands. Ook in het Caribisch gebied wordt Nederlands gebruikt. In de hele wereld zijn er dus 23 miljoen moedertaalsprekers van het Nederlands. En heel veel mensen leren Nederlands. In de les leer je vaak één soort Nederlands. Je leert meestal het Nederlands van de docent. Komt jouw docent uit Nederland, België of Suriname? Koop jij patat bij de patatkraam of haal jij frieten bij de frituur? Misschien heb je op tv of op vakantie al ander Nederlands gehoord.

Jessica (video) vertelt: "In het begin vond ik het Surinaams-Nederlands gek". Jessica komt uit België. Ze loopt stage in Paramaribo, de hoofdstad van Suriname.

Drie landen, drie keer Nederlands

Nederlanders, Belgen en Surinamers spreken niet hetzelfde: ze gebruiken soms andere woorden en klanken. In Nederland eet je patat. In België heet dat frieten (kijk op het kaartje hiernaast). Iemand uit Amsterdam klinkt anders dan iemand uit Antwerpen. Iemand uit Paramaribo klinkt weer helemaal anders. Nederland, België en Suriname: dat is drie keer Nederlands. Klik op de link voor een kort overzicht.

Op talenreis door Nederland en België

Nederland en België zijn kleine landen. Toch is het Nederlands anders in het noorden dan in het zuiden, oosten of westen. Bijna elke stad of dorp heeft zijn eigen vorm van het Nederlands met eigen woorden en klanken. De meeste Nederlandstaligen zeggen huis. Wist je dat sommige mensen ‘huus’, ‘uus’ of ‘hoes’ zeggen? We noemen al die soorten Nederlands dialecten. Op het kaartje hiernaast staan 24 verschillende Nederlandse dialecten. Op de website van het Meertens Instituut vind je een sprekende kaart. Klik op een rood bolletje. Dan hoor je het dialect van die plaats.
Hoe klinkt West-Vlaams dialect? LUISTERFRAGMENT | vertaling

In de les Nederlands leer je geen dialect. Je leert dat je huis zegt en schrijft. Dat is het woord dat iedereen verstaat en kan lezen. Mensen in Nederland en België praten dialect meestal thuis met hun ouders, broers en zussen of in een café met hun vrienden. Op school of op het werk doen ze dat meestal niet. Tegen zijn ouders zegt iemand ‘huus’. In de klas zegt hij ‘huis’. En iedereen schrijft ‘huis’.

Een taal voor elke situatie

  • In Suriname (rood op het kaartje) leven verschillende bevolkingsgroepen samen. Er worden in totaal meer dan twintig talen gesproken. Op school gebruiken de leraar en de kinderen Nederlands. Veel mensen hebben een andere moedertaal. Ze gebruiken hun moedertaal thuis of onder vrienden. Verschillende talen voor verschillende situaties: dat is in Suriname heel gewoon.
  • Nederlanders en Belgen gebruiken verschillende soorten Nederlands in verschillende situaties. Nederlands in de klas klinkt anders dan Nederlands op straat of op tv. In de krant lees je ander Nederlands dan in een sms. Nederlandse jongeren spreken anders op school met de leraar dan ná school met hun vrienden. Bijna iedereen praat op het werk anders dan thuis. In het postkantoor praten mensen meestal anders dan in een café. Dat doe jij in je moedertaal toch ook? Alle mensen passen hun taal aan. Net zoals ze andere kleren aantrekken om naar het werk, de sportschool of een feestje te gaan.